Współrzędne: 54°26' N 18°33' E
| Sopot | |||||
|
|||||
| Dewiza: Kurort pełen życia | |||||
| Województwo | pomorskie | ||||
| Powiat | miasto na prawach powiatu | ||||
| Gmina - rodzaj |
Sopot miejska |
||||
| Założono | VIII w. | ||||
| Prawa miejskie | 8 października1901 | ||||
| prezydent | Jacek Karnowski (e-mail) |
||||
| Powierzchnia | 17,31 km² | ||||
| Położenie | 54° 26' N 18° 33' E |
||||
| Ludność (2007) • liczba ludności • gęstość |
39 494 2282 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna (do 2005) |
58 | ||||
| Kod pocztowy | 81-701 do 81-878 | ||||
| Tablice rejestracyjne | GSP | ||||
Położenie na mapie Polski  Sopot
|
|||||
| Miasta partnerskie |  Aszkelon (Izrael)
|
||||
|
Urząd miejski3
ul. Kościuszki 25/27, 81-704 Sopottel. (058) 521-3750; faks 551-0133 (e-mail) |
|||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||||
| Strona internetowa miasta | |||||
Sopot (kaszb. Sopòtë, niem. Zoppot) – miasto w północnej Polsce nad Zatoką Gdańską (Morze Bałtyckie), położone pomiędzy Gdańskiem i Gdynią, z którymi tworzy Trójmiasto. Szerzej, wraz z Pruszczem Gdańskim, Redą, Rumią i Wejherowem jest elementem aglomeracji gdańskiej. Sopot jest najmniejszym pod względem ludności powiatem grodzkim w Polsce.
Spis treści |
edytuj Opis miasta
Sopot jest popularnym kurortem nadmorskim, miastem uzdrowiskowym, po II wojnie światowej znanym z organizowanych tam od 1961 w Operze Leśnej konkursów piosenki Sopot Festival.
Miasto posiada najdłuższe w Europie molo o drewnianej konstrukcji.
W latach 90. XX Sopot dynamicznie się rozwijał dzięki walorom turystycznym, a także sprawnemu zarządzaniu. Sopot regularnie znajdował się na szczytach rankingów najbardziej perspektywicznych gmin. Po reformie administracyjnej w 1999 Sopot w drodze wyjątku otrzymał uprawnienia miasta na prawach powiatu (przysługujące nominalnie miastom o liczbie ludności powyżej 100 tys.) Sopot kilkakrotnie wygrywał konkursy na miasto zapewniające najlepszy standard życia. Może także poszczycić się najniższym w Polsce stopniem bezrobocia wynoszącym 1,8% (ok. 300 osób).
edytuj Historia (kalendarium)
- Od VIII do I poł. X stał tu gród - obecnie zrekonstruowany (Grodzisko w Sopocie).
- 1283 - nastąpiła pierwsza wzmianka o miejscowości Sopoth w akcie donacyjnym księcia pomorskiego Mściwoja II na rzecz klasztoru cystersów w Oliwie.
- 1798 - hrabia Kajetan Sierakowski wybudował pierwszy dom letniskowy.
- 1819 - Karol Wegner wybudował pierwsze kąpielisko morskie.
- 1823- Jan Jerzy Haffner, były lekarz armii napoleońskiej, wznosi Zakład Kąpielowy. W ciągu następnych lat powstają kolejne budynki uzdrowiskowe – Dom Zdrojowy, Łazienki Południowe i Łazienki Północne.
- 1870 - do Sopotu dociera kolej (linia kolejowa Gdańsk - Słupsk - Koszalin, później do Berlina).
- 1898 - otwarto tor wyścigów konnych.
- Dekretem cesarskim z 8 października 1901 miejscowość otrzymała prawa miejskie – ich uroczyste nadanie miało miejsce 1 kwietnia 1902.
- W latach 1919-1939 Sopot znajdował się w granicach Wolnego Miasta Gdańska, 1939-1945 III Rzeszy.
- Wojska radzieckie wkroczyły do Sopotu 23 marca 1945 obchodząc się z nim dosyć łagodnie – zniszczeniu uległo 135 budynków, co stanowiło 10 % ówczesnej zabudowy.
- 1945 - wcielenie Sopotu do Polski; pozostała w mieście ludność niemiecka zostaje wysiedlona.
- Między 1945 a 1975 miasto było siedzibą powiatu, w 1945 również władz wojewódzkich.
edytuj Demografia
Ewolucja demografii:
- 1819 - 350
- 1842 - 937
- 1874 - 2 800
- 1900 - 11 800
- 1914 - 17 400
- 1919 - 18 400
- 1933 - 30 800
- 1947 - 26 900
- 1950 ?
- 1970 - 44 000
- 1975 - 47 700
- 1980 - 51 700
- 1990 - 51 300
- 1995 - 46 700
- 1998 - 43 000
- 2000 - 41 432
- 2007 - 37 344
edytuj Turystyka
zabytki i atrakcje turystyczne
- najdłuższe drewniane molo w Europie (512 m)
- plaże nad Zatoką Gdańską
- Opera Leśna z 1909, w okresie międzywojennym popularność zdobyła dzięki organizowanym tutaj Festiwalom Wagnerowskim, w okresie powojennym – międzynarodowym festiwalom piosenki
- Międzynarodowy Sopot Festival, którego organizatorem jest telewizja TVN
- Festiwal Jedynki, którego organizatorem jest telewizja TVP
- TOPtrendy, którego organizatorem jest telewizja Polsat
- Grand Hotel z 1927, do 1945 jako Kasino-Hotel, ul. Powstańców Warszawy 12-14
- Trójmiejski Park Krajobrazowy
- uzdrowisko z ujęciem wody solankowej
- Zakład Balneologiczny z 1903, pl. Zdrojowy 1
- Dworek Sierakowskich z XVIII-XIX, ul. Czyżewskiego 12
- Łazienki Południowe – ozdobna budowla drewniana z 1907, obecnie hotel "Zhong Hua", al. Wojska Polskiego 1
- Wielka Gwiazda - skrzyżowanie dróg spacerowych na obszarze Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego
- grodzisko wczesnośredniowieczne, ul. Haffnera
- zabytkowa kaplica neogotycka z 1870, obecnie kościół parafialny pw. św. Andrzeja Boboli, ul. Powstańców Warszawy 15
- willa secesyjna z początku XX, ul. Obrońców Westerplatte 24
- willa z 1893, obecnie pensjonat "Hestia", ul. Władysława IV 3
- willa – rezydencja następcy tronu Fryderyka Wilhelma z 1911, od 1919 pensjonat, obecnie pod nazwą "Magnolia", ul. Haffnera 100
- domek rybacki z XIX, obecnie restauracja "Rozmaryn", ul. Ogrodowa 8
- promenada nadmorska a właściwie część nadmorskiej trasy spacerowej w kierunku Gdańska, w okresie powojennym z uwagi na jej częściowe zamknięcie dla potrzeb zamieszkujących w leżących przy niej willach członkach władz PRL (prócz niżej wymienionych, również premiera Edwarda Osóbki-Morawskiego, ministra obrony, marszałka Michała Roli-Żymierskiego, ministra bezpieczeństwa publicznego Stanisława Radkiewicza), nazywana przez mieszkańców al. Prominentów, al. Wojska Polskiego
- willa kupca Ernsta Claaszena z 1903, w latach powojennych (do 1984) rezydencja władz partyjno-rządowych, m.in. miejsce zamieszkania działacza gospodarczego i polityka Eugeniusza Kwiatkowskiego (1945-1947), wypoczynku prezydenta Bolesława Bieruta, premiera Józefa Cyrankiewicza wraz z małżonką Niną Andrycz, następnie budynek Poradni Pedagogiczno-Psychologicznej (1984-2001), od 2001 Muzeum Miasta Sopotu, ul. Poniatowskiego 8
- willa kolekcjonera dzieł sztuki Friedricha Basnera z 1909, wzorowana na architekturze pałacu wielkiego mistrza w Malborku, w latach powojennych rezydencja władz PRL, następnie przedszkole, zaś obecnie siedziba firmy deweloperskiej, ul. Bolesława Chrobrego 48
- galeria wraz z barem poświęcona pamięci reżysera Klausa Kinskiego, który mieszkał w tym domu w latach 1926-1930, ul. Kościuszki 10
- korty tenisowe z 1897, ul. Ceynowy 5
- tor Wyścigów Konnych z 1898, ul. Polna 1
- neogotycki kościół parafialny Gwiazda Morza pod wezwaniem NMP Wniebowziętej z 1902, ul. Kościuszki 19
- stadion lekkoatletyczny z 1926, ul. Józefa Wybickiego 48
- przystań rybacka wraz z barem "Przystań", al. Wojska Polskiego 11
- tzw. "krzywy dom" z 2003, ul. Bohaterów Monte Cassino 53
- ul. Bohaterów Monte Cassino o dług. 635 m; wcześniejsze nazwy: do 1945 - Seestraße (Morska), 1945-1956 - Konstantego Rokossowskiego
- ul. Westerplatte (Villenstraße)
- budynek Ratusza Miejskiego z 1911, po wyzwoleniu siedziba władz wojewódzkich, obecnie Urzędu Miejskiego, ul. Kościuszki 25-27
- budynek Sądu z końca XIX, po wyzwoleniu siedziba Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, obecnie Sądu Rejonowego oraz Prokuratury Rejonowej, ul. 1 Maja 10
- "Dom Mieszczański", w okresie 1918-1935 siedziba dwóch loży wolnomularskich - "Pod Gwiazdą Wschodu" (Zum Stern im Osten) i "Pod Słońcem Pokoju" (Zur Friedenssohne), po wyzwoleniu Szkoła Milicji, następnie akademik Wyższej Szkoły Ekonomicznej, od 1970 Dom Studencki nr 8 Uniwersytetu Gdańskiego, ul. 1 Maja 12
- aquapark z 2002, ul. Zamkowa Góra 3-5
edytuj Teatry
edytuj Pomniki
- doktora Jana Jerzego Haffnera
- Adama Mickiewicza
- Armii Krajowej
- Danuty Siedzikówny "Inki"
- Esperantystów
- Fontanna z posągiem rybaka
- Fryderyka Chopina
- Marynarzy
- Mieszkańców Sopotu
- Powrót Sopotu do Polski
- Sportowców
- Wojenny (żołnierzy radzieckich)
edytuj Kościoły
kościoły katolickie zobacz też: archidiecezja gdańska
- Kościół garnizonowy św. Jerzego, ul. Kościuszki 1, wcześniej św. Zbawiciela
- Kościół parafialny św. Andrzeja Boboli, ul. Powstańców Warszawy 15
- Kościół parafialny św. Bernarda, ul. Abrahama 41-43
- Kościół parafialny Zesłania Ducha Świętego, ul. Kujawska 50-52
- Kościół parafialny NMP Gwiazdy Morza, ul. Kościuszki 19
- Kościół parafialny Najświętszego Serca Pana Jezusa, ul. Malczewskiego 18
- Kościół parafialny św. Michała Archanioła, ul. 3 Maja 38a
- Kościół Ewangelicko-Augsburski, Kościół św. Zbawiciela, ul. Parkowa 5 (luteranie)
- Kościół Chrystusowy, ul. Obrońców Westerplatte 21 (Uczniowie Chrystusa/Campbellici)
- Kościół Chrześcijan Baptystów, ul. Chopina 32
- Kościół Chrześcijan Dnia Sobotniego, ul. Sikorskiego 6/4
Inne
- Kościół Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich, ul. Grunwaldzka 23/3 (Mormoni)
edytuj Polityka
edytuj Władze do 1945 roku
- 1902-1905 – dr Volkmar von Wurmb, burmistrz
- 1905-1908 – dr Johannes Kollath, burmistrz
- 1908 – baron von Gagern, burmistrz komisaryczny
- 1908-1919 – Max Woldmann, burmistrz
- 1919-1930 – dr Erich Laue, burmistrz, od 1920 również starosta sopocki, od 1923 nadburmistrz
- 1930-1934 – dr Hermann Lewerenz, nadburmistrz
- 1934-1936 – dr Wilhelm Fließbach, nadburmistrz
- 1936-1941 – Erich Temp, nadburmistrz komisaryczny, od 1939 również starosta Sopot-Gdynia
- 1942 – Gerchard Koß, p.o. burmistrz
- 1942 – Schröder
- 1942-1945 – funkcję nadburmistrza pełnili p.o. prezydenci policji m. Gdańska
edytuj Władze od 1945 roku
- 1945 – Henryk Michniewicz, burmistrz, od 1945 prezydent
- 1945 – Tadeusz Soboń, prezydent
- 1946 – Antoni Turek, prezydent
- 1946-1948 – Leonard Wierzbicki, prezydent
- 1948 – Srebrnik, prezydent
- 1948 – Bolesław Śliwiński, prezydent
- 1948-1949 – Jan Kapusta, prezydent
- 1949-1950 – Piotr Nowak, prezydent
- 1950-1952 – Alfred Müller, prezydent, od 1950 przew. Miejskiej Rady Narodowej
- 1952-1954 – Hieronim Kozieł, przewodniczący
- 1954-1958 – Roman Kosznik, przewodniczący
- 1958-1965 – Stanisław Podraszko, przewodniczący
- 1965-1969 – Zenon Bancer, przewodniczący
- 1969-1978 – Bolesław Robakowski, przewodniczący, od 1973 prezydent
- 1978-1981 – Lech Świątkowski, prezydent
- 1981-1984 – Cezary Dąbrowski, prezydent
- 1984-1990 – Andrzej Plona, prezydent
- 1990-1992 – Henryk Ledóchowski, pierwszy demokratycznie wyłoniony prezydent miasta Sopotu
- 1992-1998 – Jan Kozłowski, prezydent
- 1998-nadal Jacek Karnowski, prezydent
edytuj Znakomitości
Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Sopotem.Z Sopotem związanych było i jest wiele osób mających olbrzymie znaczenie w życiu politycznym, kulturalnym i naukowym nie tylko Polski, ale także Europy i świata.
edytuj Honorowe Obywatelstwa Sopotu
- Tadeusz Gocłowski - arcybiskup senior gdański
- Władysław Bartoszewski - 2007 polityk, działacz społeczny, historyk, dziennikarz, pisarz
- Izabela Sierakowska-Tomaszewska - 2001 sportsmenka
- Elżbieta Duńska-Krzesińska - 2001 lekkoatletka
- Seweryn Krajewski - 2001 muzyk
- Czesław Miłosz - 2001 poeta
- Andrzej Dudziński - 2001 grafik
- Lech Wałęsa - 1995 polityk
- Franciszek Mamuszka - 1983
- Roman Heising - 1982
- Marian Mokwa - 1979 malarz
- Władysław Wagner - 1928 żeglarz
- August von Mackensen - 1915
edytuj Edukacja
- Uniwersytet Gdański
- Wydział Zarządzania, ul. Armii Krajowej 101; do 1969 część Wyższej Szkoły Ekonomicznej, następnie Wydział Ekonomiki Produkcji UG
- Wydział Ekonomiczny, ul. Armii Krajowej 119-121; do 1969 część Wyższej Szkoły Ekonomicznej, następnie Wydział Ekonomiki Transportu UG
- Sopocka Szkoła Wyższa, ul. Kościuszki 47; do 2008 jako Wyższa Szkoła Finansów i Rachunkowości w Sopocie
- Europejska Szkoła Hotelarstwa, Turystyki i Przedsiębiorczości, ul. Zamkowa Góra 25; wcześniej jako Wyższa Szkoła Wychowania Fizycznego i Turystyki
- Wydział Zamiejscowy Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej, ul. Polna 16-20
- Zespół Szkół nr 1 im. Marii Skłodowskiej-Curie
- I Liceum Ogólnokształcące
- Gimnazjum nr 1
- Lokalna Akademia Informatyczna przy ZSO 1
- II Liceum Ogólnokształcące
- III Liceum Ogólnokształcące
- Sopocka Akademia Tenisowa - Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcące
- Zespół Szkół Handlowych
- Sopockie Szkoły Autonomiczne (Sopocka Autonomiczna Szkoła Podstawowa, Sopockie Autonomiczne Gimnazjum, Sopockie Autonomiczne Liceum)
edytuj Sport
- Uczniowski Klub Sportowy "Siódemka" - koszykówka i sporty wodne
- Sopocki Klub Jeździecki
- Sopocki Klub Lekkoatletyczny
- Mini Golf Club Sopot – Minigolfowy klub sportowy
- MKS Ogniwo Sopot - I liga Rugby (wielokrotny mistrz Polski w różnych kategoriach wiekowych)
- Asseco Prokom Sopot – zespół koszykówki mężczyzn (Mistrz Polski 2004, 2005, 2006, 2007, 2008)
- Pomorskie Stowarzyszenie Sportowe Jantar Sopot – zespół piłkarski mężczyzn
- PDP Karlikowo Sopot - drużyna piłkarska mężczyzn
- Klub Piłkarski Sopot – V liga PomZPN
- Sopocki Klub Żeglarski Hestia Sopot
- SSK Navigo Sopot Sopocka Szkoła Katamaranów Navigo i Uczniowski Klub Sportowy Navigo
- SSKiR - Sopockie Stowarzyszenie Kulturystyki i Rekreacji
- Sopot Curling Club Wa ku'ta
- Sopocki Klub Hokejowy - SKH Mad Dogs Sopot
- Sekcja pływacka MOSiR Sopot
- Klub Uczelniany AZS SSW Sopot - przy Sopockiej Szkole Wyższej
edytuj Ciekawostki
Pierwotna nazwa brzmiała 'Sopoty', jednak nie była jednoznacznie ustalona forma dopełniacza: 'Sopot' czy 'Sopotów' (analogiczne do nazwy miasta Tychy). Zmiana nazwy na liczbę pojedynczą rozwiązała ten problem.
edytuj Zobacz też
- Komunalny Związek Gmin "Dolina Redy i Chylonki"
- Metropolitalny Związek Komunikacyjny Zatoki Gdańskiej
- Synagoga w Sopocie
edytuj Linki zewnętrzne
- strona Urzędu Miasta Sopot
- Projekt Dawny Sopot – zachowanie dziedzictwa kulturowego miasta
- Secesyjny Sopot – wirtualny przewodnik po zabytkach
- Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
Miasta na prawach powiatu: Gdańsk • Gdynia • Słupsk • Sopot
Powiaty: bytowski • chojnicki • człuchowski • gdański • kartuski • kościerski • kwidzyński • lęborski • malborski • nowodworski • pucki • słupski • starogardzki • sztumski • tczewski • wejherowski
Podział administracyjny Sopotu
Dzielnice administracyjne
Brodwino • Dolny Sopot • Górny Sopot • Kamienny Potok • Karlikowo • Świemirowo
Osiedla
Gręzowo • Leśna Polana • Osiedle Mickiewicza • Przylesie • Stawowie